Deze website is deel van www.bruggelokaal.be.

SCHILDERSPAD,
wandel- en fietsroute langs de meest schilderachtige plekjes van St.-Kruis.

In dankbare herinnering aan kunstschilder Walter Jonckheere (1924-1999)

We beginnen onze wandeling aan De Zorge. Moerkerkse Steenweg 196 te Sint-Kruis.
Een alternatieve start is het VVV-kantoor in het stadhuis op de Markt te Damme.

"De Zorge" was vroeger een goed gelegen en zeer bekende herberg. Er was een verzorgde bolbaan en er stonden hele mooie grote lindebomen vóór de herberg. Op zondagnamiddag kwam men van ver te voet of met tram 6 om er gezeIlig een pintje te drinken en een pateeltje hesp te eten met boerenbrood. In 1933 installeerde burgemeester Pieter Janssens er het "nieuwe" gemeentehuis. Het landelijk karakter bleef behouden ook na de restauratie in 1967. Alleen de oude linden verdwenen bij de heraanleg van de Moerkerkse steenweg. De gemeentelijke bibliotheek - momenteel in het gemeenschapshuis aan de kerk - werd er ondergebracht van 1967 tot 1971 en ontleende er trouwens haar naam aan. De voormalige toneelzolder wordt nu nog gebruikt door de toneelvereniging Reynaert, terwijl de benedenruimte in huur is gegeven aan de heemkundige kring Maurits Van Coppenolle, met als één van haar werkgroepen de WHSK of Werkgroep heemkunde Sint-Kruis. (www.heemkundesintkruis.be)

50 meter in de Polderstraat nemen we rechts de Bisschopsdreef die ons rechtstreeks leidt naar het kasteeldomein Rooigem.

De Bisschopsdreef is de voormalige toegangsdreef tot het kasteel. Pas in 1968 werd de dreef openbare weg toen de toenmalige burgemeester van Sint-Kruis Didier de Pierpont de dreef verkocht aan de gemeente. Beginnend bij twee eeuwenoude linden en omzoomd met een dubbele rij statige eiken behoort die ongetwijfeld tot één van de meest majestueuze dreven op ons grondgebied. De Bisschopsdreef dankt haar naam aan het feit dat ze werd aangelegd in opdracht van Mgr. Caïmo, rond 1760, "leidende van het casteel van Royeghem tot omtrent de kercke van Sinte Cruys ende rechte vue hebbende op den Hallen Toren".

Op die manier werd de kerk rechtstreeks verbonden met het domein Rooigem, bisschoppelijk buitenverblijf van 1720 tot aan de Franse Revolutie. Vier generaties bisschoppen genoten van dit "schoon en notabel casteelgoet" .

Zoals René Duyck, gerenommeerd volkskundige van Sint-Kruis in 1982 schreef: "We hopen dat dit prachtig goed, met zijn kathedraalhoge eiken en kastanjebomen - volgens kenners de hoogste van Europa - ongeschonden in zijn geheel bewaard blijft. Het is samen met het kasteel van Male het mooiste bezit van Sint-Kruis en tevens voor de geschiedenis van Brugge een goed dat niet verloren mag gaan. Het is een oase van rust en uitzonderlijke schoonheid. "

Einde Bisschopsdreef links Gemene Weideweg Noord.

Het domein Rooigem zelf kunnen we helaas niet bezoeken. Het is immers nog steeds privé eigendom. 

Einde rechts Aardenburgse Weg

Route 1 - 6 km

Na 200 meter rechts de Rooigemdreef.

Hier krijgen we een uniek zicht op het neerhof van Rooigem, een van de schilderachtigste hoekjes van Sint-Kruis, door zovele kunstschilders ontelbare malen op doek geschilderd.

Op het einde van de dreef nemen we de Moerkerkse Steenweg naar rechts. We steken deze drukke weg wel eerst over naar het voetpad aan de overzijde. We steken de Beukenboslaan over en 50m verder gaan we naar links in het kleine wandelpadje dat leidt naar de Vogelzang.

Hier had Walter Jonckheere op het nummer 12 jarenlang zijn atelier. De ruimte en de rust die hij hier vond inspireerden hem mateloos.

Einde rechts Beukenboslaan. einde links Brieversweg. rechts Puienbroeklaan.

Deze naam werd ontleend aan het kasteel Puyenbroek. De hedendaagse schrijfwijze
Puienbroek betekent eigenlijk moerassige plaats waar veel puiten (kikkers) leven. De Puienbroeklaan gaan we steeds rechtdoor, ook als die overgaat in een wandelpad genaamd Bos en Lommer. Deze straat werd aangelegd in 1948 en zo genoemd naar het schaduwrijk bos waar het middendoor loopt.

Op het einde van Bos en Lommer komen we aan de Maalse steenweg die we naar rechts nemen tot aan het kruispunt met de Vossensteert. Die nemen we naar links tot aan de Boomkwekersstraat. Daar gaan we rechtsaf.

Route 1 a

De straat Vossensteert werd zo genoemd naar de aloude wijknaam die reeds voorkomt in documenten uit de jaren 1400. Tot op vandaag blijft deze naam ononderbroken bij de bevolking in gebruik. De Boomkwekersstraat noemde nog kortweg Boomstraat van 1930 tot 1948. Toen vond het gemeentebestuur van Sint-Kruis het maar magertjes en verwees in de uitgebreide naam meteen naar de aldaar gevestigde boomkweker.

Op het einde van de Boomkwekersstraat duiken we rechtdoor het Veltembos in. Fietsers moeten hier ongeveer 100m te voet.

 Het Veltembos, in de volksmond lange tijd "bos van den Haerinck" genoemd naar de laatste eigenaarsfamilie, verwijst naar het inmiddels verdwenen kasteel Veltem. Het werd gesloopt om in 1970 plaats te maken voor het intercommunaal zwembad Interbad. De plaatsnaam Veltem werd reeds genoteerd in de 13e eeuw. Het kasteel met typische koepeltoren dat in de jaren zestig gesloopt werd, dateerde van de beginjaren 1700. Het trappenverhoog was opgebouwd met grillige veldsteen brokken die nog afkomstig waren van de afbraak van de Brugse Sint-Donaaskathedraal.

Twee eeuwen vroeger werd het buitenverblijf door de Brugse poorter Dagua volledig heraangelegd met mooie dreven en nieuwe wallingen.

We vervolgen onze wandel- en fietsroute over de parking - voorlangs aan het zwembad - over de beek en nemen de mooie smalle dreef naar rechts. Op het einde nemen we links de Veltemweg en weer einde rechts de Fortuinstraat.

De Fortuinstraat ontleent zijn naam aan de oude herberg die in 1650 werd gebouwd op de hoek van de Maalse steenweg. Toen deze een eerste maal werd heraangelegd (1870) werd de herberg afgebroken en opnieuw opgebouwd, op de hoek met de Schaakstraat. Hier werd hij andermaal gesloopt bij de modernisering van de Maalse Steenweg in 1965.
Vóór deze modernisering maakte de steenweg ontelbare jaren deel uit van het parkoers van de legendarische Ronde van Vlaanderen.

We steken de Maalse Steenweg over en gaan rechtdoor in de Schaakstraat.

De naam verwijst naar een oude herberg die er heeft gestaan van omstreeks 1490 tot 1920. In het Groeningemuseum te Brugge wordt een schilderij van de herberg bewaard dat dateert uit de 17e eeuw, met een zicht op de stad Brugge en de Kruispoort op de achtergrond.

Op het einde van de Schaakstraat gaan we naar rechts langs de Moerkerkse Steenweg en komen zo weer aan ons vertrekpunt De Zorge.

 

Route 2 - 12 km

Als we kiezen voor de 12 km volgen we de routebeschrijving tot aan route I (Aardenburgse Weg). We blijven hier - na een blik op het schilderachtige neerhof van Rooigem - de Aardenburgse weg nog even volgen tot aan het eerste kruispunt en nemen daar de verharde aardeweg links Nieuwenhove.

De weg werd zo genoemd naar het kasteeltje rechts van ons, in de zomer aan ons oog onttrokken door de dichte begroeiing. Dit kasteel is een gewezen buitengoed van de Jezuiten. Het werd verkocht in 1773. Ferdinand de Maleingreau d'Hembise (burgemeester van Sint-Kruis van 1896 tot 1921) heeft hier lange tijd gewoond.

Opvallend zijn de eeuwenoude bomen. Boven de deur bevindt zich een zonnewijzer met 2 latijnse spreuken. "Non rego nisi regar" of "ik regel alleen als ik geregeld wordt "(nl. door de zon) en "ut hora sic vita" of " het leven is slechts een uur".....

Op het einde maakt de weg Nieuwenhove een bocht van 90° naar rechts. Na 50 meter draait die opnieuw naar links om uitweg te geven aan enkele boerderijen.

Wij gaan hier evenwel rechtdoor en komen zo langs Rose Lamote's kapelletje (na 20 meter op uw linkerkant). Het werd gebouwd in 1875 in opdracht van Rosalie Lamote en gerenoveerd in 1984. Sinds 1987 is het weer een trefpunt voor de jaarlijkse ommegang. Wat verder staat het kasteel De Spijker. Het dateert van 1875 en werd gebouwd in opdracht van Jules de Bie de Westvoorde, toenmalig burgemeester van Sint-Kruis. Opvallend zijn de toren en de huiskapel. Het kasteel kwam in 1959 in het bezit van de familie van der Haert.

We nemen rechts de Spijkersdreef en daarna links de Aardenburgse weg. We volgen die tot aan het kruispunt met de Pijpeweg. Wie het Schilderspad met 10km wil uitbreiden en op die manier ook Damme bezoeken gaat hier de Aardenburgse Weg rechtdoor en volgt het PINKSTERPAD ( delen 3 en 4).

 

Route 3

Voor de 12 km van het Schilderspad nemen we hier rechts de Pijpeweg. Eens over de Moerkerkse Steenweg hebben de populieren, met hun typische kromming in de richting van de wind, moeten plaatsmaken voor een dubbele rij statige eiken aan weerszijden van de weg.

We nemen links de Brieversweg en daarna rechts de Lodewijk Van Malestraat. genoemd naar de graaf van Vlaanderen die in het verderop gelegen kasteel van Male geboren werd.
Aan de Schandpaal nemen we links de Pelderijnstraat. Aan deze schandpaal of peldrin (pelderijn) werden vroeger de beschuldigden vastgebonden om te zien of "thaeren laste niet worden aangedient enige voordere clachten". Het stadhuis "het hooghe huus op den houc van de strate" was de bijzonderste herberg van de heerlijkheid Male waar de wet haar schepenkamer had. Aangebouwd aan het stadhuis bevindt zich de inrijpoort naar de abdij van Male. Het grafelijk slot oorspronkelijk uit de 12e eeuw beheerst met zijn vierkante torens de hele omgeving. In de grote ridderzaal werden de belangen van Vlaanderen meermaals beslecht. Graaf Lodewijk Van Male en zijn dochter Margareta werden op dit kasteel geboren, respectievelijk in 1330 en 1353. De burcht speelt een belangrijke staatkundige rol als centrum van het landsbestuur tot onder Karel V die hier in 1515 nog werd ingehuldigd. Volgens de oude overlevering zou er een onderaardse gang bestaan hebben van het kasteel tot in de H. Bloedkapel te Brugge. Tot 2014 was het een kloosterabdij, behorend aan de Brugse Sint-Trudoabdij. Hier start ook de Sint-Trudofietsroute (folder te verkrijgen in tea-room restaurant USILIA hier aan uw rechterzijde en genoemd naar de eerste abdis in 1248). Over een afstand van ruim 15 km verbindt de route de belangrijkste plaatsen waar deze kloostergemeenschap gewoond en gewerkt heeft.

We volgen de Pelderijnstraat tot aan de 2de rij paaltjes en nemen daar het aardewegje naar rechts. Hier steken we heel voorzichtig de Maalse steenweg over. We volgen de Ryckeveldedreef met zicht op het gelijknamig kasteel.
Rechts nemen we de oude spoorwegbedding.

Hier kunnen we een ommetje maken via de Ryckevelderoute. Deze brengt ons ondermeer naar de heemtuin waar je uitgebreid kunt genieten van een uitgelezen planten- en bloemenpracht.

We volgen evenwel de oude spoorwegbedding tot aan de Populierendreef die we naar rechts nemen. Op het einde dwarsen we de Engelendalelaan en volgen het wandel-en fietspad aan de overzijde.

Zo komen we in Paalbos, de straat die in 1961 zo genoemd werd naar het bos gelegen aan de grenspalen tussen de parochies Sint-Catherine en Sint-Kruis. Als je het rechtervoetpad neemt wandel je op het grondgebied van de deelgemeente Sint-Kruis. De linkerkant van de weg is grondgebied Assebroek.

We steken de Vossensteertstraat over en komen zo in de Boomkwekersstraat.Hier zijn we weer aan de routebeschrijving vanaf route 1a.