Deze website is deel van www.bruggelokaal.be.

Verfaillie Alphonse



rustend schoolhoofd
Moerkerksesteenweg 326
8310 BRUGGE 3 Sint-Kruis
Geboren te Sint-Kruis 19.5.1902

Alphonse Verfaillie is een verstandig en rechtschapen man en zijn wijsheid en ervaring heeft hij steeds ten goede aangewend, in het volle bewustzijn dat hij zo, met zin voor verantwoordelijkheid zijn bijdrage leverde in het streven naar een betere wereld, een wereld die begon in zijn gezin, zijn klas, zijn school en zijn gemeente.
Mijn eerste herinneringen aan hem dateren uit die helaas reeds lang vervlogen tijd toen vele jongens nog met klompen aan de voet school liepen aan de Doornhut, waar hij met vaste hand de leiding had. Ieder van ons die daar school heeft gelopen herinnert zich goed zijn optreden en tussenkomsten wanneer hij meestal op besliste doch minzame wijze tucht en gezag liet heersen. Hij trad op als een goed pater familias en was niet bang om zijn autoriteit te gebruiken tegenover leerlingen en onderwijzers. Wanneer het nodig was trad hij kordaat en hard op want wanneer het algemeen welzijn of de goede faam van zijn school in het gedrang werden gebracht werden geen toegevingen gedaan.
Tot vóór enkele jaren kon men op de thans openliggende ruimte tussen Moerkerkse steenweg en Brieversweg de schoolgebouwen nog zien staan met vooraan het statige schoolhuis van het schoolhoofd. Het was een schoolgebouw dat, zoals vele, werd opgericht tijdens de schoolstrijd van de negentiende eeuw. Een schoolgebouw om nooit te vergeten. In vergelijking met vele hedendaagse moderne scholen was er toen geen komfort of luxe maar alles was veel gezelliger. Het was alsof die schoolgebouwen vroeger leefden en een eigen taal spraken tot de kinderen die er schoolliepen. Op de speelplaats stonden prachtige lindebomen en één notelaar. Hoe gezellig was het voor de kinderen om daar te ravotten met een slechte bal, om er te knikkeren of om er met de bikkels te spelen. Tijdens de winter als het vroor werd er water gegoten zodat men zich tijdens de speeltijden kon verlustigen op een flinke ijsbaan.
Wie 's morgens vroeg bij de eersten in school kwam genoot soms het voorrecht om een of andere schooltaak te mogen opknappen wat toen nog als een gunst werd aanzien. 's Winters mocht men de grote ijzeren stoof helpen aansteken met veel papier en brandhout waarop grote vette kolen werden gelegd, want het moet gezegd dat het steeds goed warm was wanneer de lessen een aanvang namen. Hoe stonden wij niet in bewondering voor de onderwijzer die, als alles goed brandde, met een lange ijzeren pook in de kachel stond te koteren tot groot ongenoegen van deze laatste die dan meestal een hevige zucht slaakte en rook in het klaslokaal liet spuien. Of men kon meehelpen om inkt te maken want al werden de oefeningen in klas meestal geschreven met een griffel op een zwarte lei, toch hadden toen alle leerlingen een eigen inktpot in de grote houten bank waarin men twee aan twee moest zitten, want vulpen of stylo waren niet toegelaten. Alleen de oerdegelijke echte pen vond men toen maar juist goed genoeg om de kinderen een mooi handschrift te leren.



Alphonse Verfaillie werd geboren als enige zoon van Edmond Verfaillie en Julia Bostijn. Hij liep zijn volledige lagere school in de St-Antoniusschool bij de Broeders van Liefde in de Baliestraat te Brugge. Deze school die op drie kilometer van het ouderlijk huis stond was de meest nabijgelegen school voor de kinderen van St-Jozef en zo had de kleine Alphonse dagelijks twaalf kilometer te voet af te leggen om zijn lagere school te volgen. Hoe verwend zijn thans de kinderen in vergelijking met toen! Na twee jaar middelbare studiejaren ging hij voor onderwijzer studeren aan de normaalschool te Torhout waar hij in 1921 afstudeerde. Op 22 juni 1922 werd hij als onderwijzer aangesteld aan de Vrije Aangenomen Jongensschool te Sint-Kruis, waar hij zonder onderbreking heeft les gegeven tot in 1956, jaar waarin hij gepensioneerd werd.
Op 4 augustus 1926 was hij in het huwelijk getreden met Pharaïlde Declerck die hem vier kinderen schonk: Lydia, Georges (+) Maria en Willy (+) en met wie hij tot op vandaag gelukkig is. Mevrouw zelf was te Sint-Kruis gedurende 34 jaar sekretaris en schatbewaarder van de Boerinnegilde.
Gedurende de tweede oorlog was Alphonse Verfaillie luitenant met het bevel over een compagnie van 144 man. Thans draagt hij de rang van kapitein-commandant. Na de oorlog werd hij voorzitter van de oudstrijders van de tweede wereldoorlog en wanneer Oscar Dalle, voorzitter van de oudstrijders van 1914-1918 kwam te overlijden werd hij algemeen voorzitter van alle oudstrijders van Sint-Kruis, functie die hij nog steeds met eer vervult. Zeer velen zijn getuige van zijn grote welsprekendheid wanneer hij ieder jaar opnieuw op 11 november de gelegenheidstoestpraak houdt bij het oorlogsmonument en vooral de jeugd aanmaant om nooit te vergeten welke offers de vorige generaties hebben gebracht opdat in ons land vrijheid zou heersen. Zijn woorden zijn woorden van echte vaderlandsliefde maar zijn nooit uitgesproken met een verbittering of in een geest van revanche.
Gedurende 54 jaar lang is Alphonse Verfaillie de trouwe en stipte sekretaris geweest van het Sint-Vincentiusgenootschap van St-Kruis. Meer dan een halve eeuw heeft hij aldus op bescheiden manier medegewerkt om de verdoken en stille nood te helpen lenigen bij medeburgers van zijn gemeente die hij in vele gevallen persoonlijk kende.
Maar ook in het gezelschapsleven was hij een graaggeziene figuur. Gedurende 41 jaar lang is hij griffier geweest van de schuttersgilde van Fort-Lapin en tot vóór enkele jaren was hij griffier van het Concordaat van de Brugse schuttersgilden. Ook als duivenmelker liet hij zich niet onbetuigd en tot op vandaag heeft hij nog steeds een dozijn reisduiven. Hij vind het wel jammer dat hij thans niet meer kan meedoen aan prijsvluchten omdat hij niet meer over een voertuig kan beschikken om zijn duiven heen en terug naar het lokaal te brengen.
Alphonse Verfaillie was ook jarenlang een veelgevraagd spreker in de landbouwersmiddens en zijn funktie als landmeter heeft hij ook nog vervuld tot vóór enkele jaren.
Maar hij is en blijft een man van het onderwijs en waar hij vroeger voorzitter was van het Christelijk Onderwijzersverbond is hij thans voorzitter van de gepensioneerden van het C.O.V.
Als schoolhoofd heeft hij de enorme evolutie meegemaakt die onze samenleving heeft gekend en wanneer wij hem vroegen indien hij hierover enkele bedenkingen wou maken zei hij: "In naam van de zogeheten vrijheid werd er heel wat kapotgemaakt en werd veel gezag ondermijnd. Men schijnt zich thans vooral te organiseren om het gezag af te breken. Geweld en sex worden maar al te vaak in de plaats gesteld van de grote morele waarden die steeds in ons volk hebben geleefd. De mensen hebben thans veel minder zekerheden en veel meer vraagtekens. Ook de hartelijkheid tussen de mensen is verdwenen."


"Mensen vormen is een uiterst belangrijke taak en ik ben blij dat ik er mijn beste krachten heb mogen aan wijden. Dit werk vraagt een grote inspanning en een algehele inzet en toewijding, wil men het maximum uit de kinderen halen. Als onderwijzer moet men kunnen omgaan met de leerlingen alsof het uw eigen kinderen zouden zijn, voor wie U steeds het beste wil nastreven.
Het voorbeeld is en blijft zeer belangrijk. Als onderwijzer moet men voor de kinderen een voorbeeld zijn van ijver en inspanning."
Alphonse Verfaillie was voor velen misschien nog een man van de oude stempel maar zonder enige twijfel heeft hij gedurende zijn rijk gevulde loopbaan een - spoor getrokken en een voorbeeld gesteld dat voor velen nog steeds zo waardevol is dat het de moeite is het na te volgen.

31 augustus 1980
Mr. Johan Weyts

Alphonse Verfaillie overleed op 20.01.1987