Deze website is deel van www.bruggelokaal.be.

Matthys Andre

André en Esther

landbouwer, zaakvoerder, verzekeringsmakelaar en...
te veel om op te sommen
Boogschutterslaan 62
8310 Sint-Kruis 


Op de grond van Sint-Kruis en daarop een boerderij aan de rand van de Aardenburgse Weg en de hoek van de "Twaalf Apostels", niet ver van smid Huyghebaert.. Daar ziet Andre Matthys voor de eerste keer het daglicht op 10 juni 1923. Hij is de jongste van dertien en komt een heel eind, vijf jaar, achter in het peloton. Zijn vader sterft in 1973, 96 jaar oud en heeft nog 28 jaar bij Andre gewoond. Moeder was in december 1957 overleden. Andre huwt op 16 oktober 1946 met Scheemaeker Esther, een knappe verschijning, ook vandaag nog. Ze krijgen acht kinderen, drie zonen en vijf dochters. Na de oorlog zijn het slechte jaren voor het naar tuinbouw overgeschakeld boerenbedrijf. De barre toestanden hebben de mensen geleerd zelf hun tuintje aan te leggen. Aan de wand prijkt een sober maar niettemin prachtig schilderij van de ouderlijke hoeve gepenseeld door ons aller kunstenaar Walter Jonckheere. André wordt zaakvoerder van de Boerenbond samen met zijn broer Kamiel die ze in St.-Kruis, eigenaardig genoeg, Louis blijven noemen. Tot 1973 zal hij materiaal (van meststoffen tot tractoren) aan de landbouwers leveren. Hij is dus "fournisseur de la Cour", het Hof, het Boerenhof. In 1960 neemt hij een agentschap ABB (Assurantie Belgische Boerenbond) op zich.

 

Klasfoto 1936-1937 1949

In 1967 is hij medestichter van het Schuttershof. Hij wordt commissaris en gedurende 11 jaar gerant. Eigenlijk is echtgenote Esther er de baas want de zaak komt op haar naam, maar wie moet er 's avonds meehelpen?! In 1973 laat hij zijn zaakvoerderschap over. In '78 stopt hij met het Schuttershof en tot zijn pensioenleeftijd in 1988 blijft hij verzekeraar. Dat hij daartussen nog vrije tijd vindt bewijzen zijn acht kinderen. Je moet ze niet alleen voortbrengen. je moet ze ook grootbrengen. Zodra ze daartoe bekwaam zijn, zullen ze hun ouders duchtig bijstaan. Waarvandaan kwam dat idee "Schuttershof'? "De Middenstand wilde zijn eigen zaal voor vergaderingen, ontspanning, huwelijks - en begrafenisceremonieën. Er werden bals georganizeerd. Het werd een café voor zelfstandigen en de burgerij. We trokken aandeelhouders aan. Onze eerste voorzitter was André Verhegge. Voorzitter nummer 4 is nu Meester Johan Weyts.
Hoe ver hij ook lag in de geschiedenis, de naam Schuttershof moesten we niet ver zoeken. We ontmoeten hem reeds in de kerkrekeningen van 1588, "wijlent tschottershof".. In die tijd deed zich de totale afbraak voor van Sint-Kruis vanaf juli 1578. Op 23 juni 1579 kwam het bevel "omme tofbreken van de kerken van Sinte Cruus ende Sinte Michiels met allen huusen". Een actie van de Calvinisten tegen alles wat Proosts was. (Zie het boek "500 jaar vrije archiers" van Fons Dewitte). Een 16-eeuwse naam Scottershoof komt voor op het overzicht van de taveirnen tussen de kerk en het Schaeck. "Ik aanzie het Schuttershof als mijn voornaamste realisatie. Ondanks al mijn andere activiteiten, bleef ik daar de naaste medewerker van mijn echtgenote."


Dat ging zover dat ik een machine uitvond, een driewieler die de vloer reinigde met zeepsop en watertanks, borstels vooraan voor het schrobben, rubberen vloerwissers achteraan. Dat spaarde heel wat handenarbeid uit. Een brevet heb ik nooit aangevraagd. Het was een voorloper van de huidige luxe-grasmaaiers. Waarom hebt u die droom van uw leven uiteindelijk opgegeven? "Omdat zo een onderneming onder de sociale verplichtingen betreffende het personeel en de belastingen niet meer houdbaar was. De kinderen vlogen het nest uit. Het kon dus niet anders." Maar blijft u tevreden over uw leven? "En of! Ik hoef maar terug te kijken op alles wat ik heb kunnen realiseren. Ik heb een fameus steentje bijgedragen voor de naam Matthys die in Sint-Kruis al van vroeger overbekend en oververspreid was.

Sire in1967 Sireschieting 1969 Zilveren jubileum 1986

Als ik nu mijn foto's bovenhaal beleef ik opnieuw de kameraadschap met al die uitstekende bewoners van Sint- Kruis. Dan denk ik vooral aan onze schuttersgilde." Het is inderdaad geen puzzelwerk om Andre Matthys in die groepsfoto's te herkennen. Zijn rijzige gestalte steekt meestal boven de andere koppen uit. Alleen al in de klank van zijn stem kan men de warmte van zijn vriendschap gewaarworden voor oude kennissen en medewerkers zoals burgemeester de Pierpont, gildehoofdman Johan Weyts, Andre Verhegge, Daniël Helewaut, voorzitter M. Bossuyt, D. Bleyaert, Daniël Sabbe, en zovele méér. De schuttersgilde "Keizerlijke en Koninklijke Sint-Sebastiaansgilde, De Vrije Archiers" is meer dan 500 jaar oud. Op 22 februari 1476 stond Karel de Stoute het octrooi toe tot oprichting ervan.
Sedert die datum beleefde ze de bewogen geschiedenis mee van dit deel van Vlaanderen. Door het erevoorzitterschap van Leopold II kreeg ze sinds 1856 de naam van "Vrije Archiers van Maria-Theresia" Het jerusalemkruis dat voorkomt in de "vergulden alsbant" van de gilde omstreeks 1560 getuigt van de historische oorsprong. De prachtige standaard door Leopold II in 1858 geschonken (hij was toen nog prins) draagt eveneens het jerusalemkruis met de woorden "Franc Archers" .


En wat verricht een frisse senior van 70 nu sedert zijn pensioenaanvaarding van 1988? Het is een vraag bedoeld om een karaktertrek naar boven te brengen die.(je weet nooit) tot nu toe onder al dat handels- en managertalent verborgen stak. "Wel, ik ben zojuist uit vakantie terug" antwoordt André met de glimlach van een uitgerust zenuwstelsel. We denken aan de palmbomen van de Caraiben, tenminste Spanje of Nice. "Merckevelde" (Zedelgem), zegt Andre. "Ver genoeg om weg te zijn". Daarmee bewijst hij hoe een mens zich van zijn "staak" kan losmaken als hij binnen zichzelf maar voldoende ruimte schept door gewoon van omgeving te veranderen. Natuurlijk een geheim dat voor velen verborgen blijft. En dan, gaan jagen met de vierjarige Laika, een Duitse brak, die eventjes goede dag mag komen snuffelen. "Uit het Blauw Kruis gehaald voor 2000 frank' ,zegt Andre fier. Dan wordt een' uitvoerig onderwerp behandeld waarin deze jager uiterst bedreven is. We riskeren hem te ontmoeten met zijn tweeloop tussen Damme en 't Apertje of op de 300 Ha jachtterrein in Eernegem. Hij weet letterlijk alles over munitie, wild dat alleen in vliegende en lopende toestand mag geschoten worden, de strenge wetten terzake, de hoge onkosten met die liefhebberij verbonden. Dan komt het boogschieten. Andre Matthys, toen schatbewaarder, was de eerste Sire onder de nieuwe wip op "Het Blauw Huis". En zelfs gaan vissen op zee. Het avontuurlijke zit er dus toch in: tijd afstaan aan bezigheden die geen geld opbrengen. Sportiviteit. Edelmoedig andere mensen ontmoeten in deze tijd van asociale profiteurs. Bravo !


André met Pick

Dat Andre bovendien nog filosoof is ook, kunnen we afleiden uit de woorden die hij op zijn haard heeft laten aanbrengen: "Het leven is een rook". De Vlaamse versie van het Griekse "Panta rhei"", alles vloeit. De.veranderlijkheid en de kortstondigheid van onze aanwezigheid op aarde. De wijze raad voor elke Baas Ganzendonck die zijn hovaardige kop wat te hoog opsteekt.
Is er dan niets waar u nu, ondanks al die voldoening toch spijt over hebt?
Hij moet echt zoeken om iets te vinden. "Wel, dat ik geen militaire dienst heb kunnen verrichten. Ge moet toch ook iets doen voor uw land, er niet alleen van profiteren." Hij begrijpt dat het de jonge mensen fierheid meegeeft, discipline en burgerzin, deugden die nu ontbreken. Maar de omstandigheden hebben het zo gewild. Ik was de broodwinner. Wat kunnen we anders dan André gelukwensen en nog veel tijd om kosteloos weg te schenken aan de bezigheden die hij voor zijn zelfvoldoening uitvindt: hij, "de uitvinder van de "kuismachine" . En, als voor een duidelijke bevestiging van het voortzetten in het Matthysbloed van avontuur, belangloze bezigheid en sportiviteit, vliegt als een wervelstorm jongste zoon Yves binnen. Hij gaat morgen crossen op zijn moto in het Walenland, zegt hij. Om dan te benadrukken dat hij wel de jongste is van de 8 kinderen, voegt hij er nog aan toe "ik ben het die de deur heb toegetrokken". Een vrolijk besluit om mij toe te laten, na de ontmoeting van dat sympathiek gezin, hetzelfde te doen.

Sint-Kruis, 14 augustus 1993
Gerard Soete

Genomen uit "De Middenstand van Sint-Kruis", 1993/2.
Met dank aan Mr. Johan Weyts

André Matthys overleed op 03.03.1998