Deze website is deel van www.bruggelokaal.be.

rondleiding: Jean-Baptiste Bethune en neogotiek in Sint-Kruis

Mariaretabel (1865, ontwerp Bethune, uitvoering Abeloos)
neogotische grafmonumenten op het kerkhof van Sint-Kruis volgens een aquarel van Auguste de Peellaert, 1862
glasraam aartsvaders foto: M&M

Wanneer: Dinsdag 16 november van 14.00 tot 16.30 uur

Waar: start in kerk H.-Kruisverheffing-en-Sint-Jozefkerk, Moerkerkse Steenweg , Sint-Kruis (Brugge).

Praktisch: Breng bij regenweer best een paraplu of regenjas mee. Een verrekijker is nuttig om de glasramen te bestuderen.

Inschrijven: het aantal deelnemers is beperkt ten voordele van een veilige, praktische en comfortabele manier van werken. Inschrijven kan per e-mail naar  brugsommeland@skynet.be of telefonisch op het nummer 050 35 88 18 (Johan Duyck).

Eenmaal volzet is het volzet.

Kostprijs: Gratis voor leden van vzw Brugs Ommeland bij het voorleggen van de groene lidkaart. Niet-leden betalen 8 euro. De opbrengst gaat naar het ontsluitingsproject van de kunstwerken in de kerken van Sint-Kruis.

Inhoud:

Tweehonderd jaar geleden, in 1821, werd Jean-Baptiste Bethune geboren. Hij werkte zich als autodidact op tot architect en grote promotor van de neogotische kunst in België, eerst als Bruggeling, nadien als Gentenaar. Heel wat burgerlijke en kerkelijke gebouwen en kunstwerken ontstonden op zijn tekentafel. Minder gekend op dat vlak is z’n oeuvre in Sint-Kruis: de volledige aankleding van de neogotische kerk van Sint-Kruis (1853) en het eerste neogotische grafmonument van België (1847), beide uit de beginperiode van zijn carrière.

Karel Dendooven, kunst- en bouwhistoricus en hoofdauteur van de publicatie over de kerk (2003), Johan Duyck, kenner van het kerkhof van Sint-Kruis en Eric Colenbier, leraar godsdienst en auteur van het net verschenen boek ‘Kunst in de kerken van Sint-Kruis’ brengen het verhaal van Bethune’s betrokkenheid bij de bouw van de ondergewaardeerde kerk. Ze helpen je om met zijn ogen te kijken naar diverse neogotische kunstschatten zoals de retabels, glasramen, preekstoel, liturgisch vaatwerk, gewaden en grafmonumenten. Een unieke kans in dit Bethunejaar.

Organisatie: Werkgroep Heemkunde Sint-Kruis/Brugs Ommeland vzw Koninklijke Heemkundige Kring Maurits van Coppenolle.

 

Publicatie 'KUNST IN DE KERKEN VAN SINT-KRUIS'

cover boek 'Kunst in de kerken van Sint-Kruis' 'In hoc signo vinces' (Jan Rossey en Pieter Boudens; 2000)

Tijdens het coronajaar 2020-2021 schreven Eric Colenbier en Johan Duyck, coördinatoren van onze WHSK, een artikelenreeks voor het parochieblad Kerk & Leven. Die reeks werd op vraag van de parochie aangevuld gepubliceerd in het boek:'Kunst in de kerken van Sint-Kruis: Heilige Kruisverheffing, Sint Thomas van Kantelberg en Sint-Franciscus van Assisi'.

In 136 kleurenpagina's passeren bijna alle kunstwerken uit die drie kerken de revue. In dit Bethunejaar - 200 jaar geleden werd Jean-Baptiste Bethune geboren -  is er bijzondere aandacht voor zijn aankleding van de neogotische kerk en in het bijzonder de glasramen, retabels, preekstoel en beelden.

Kostprijs is 20 euro. De opbrengst gaat naar het onderhoud en de verdere ontsluiting van de kunstwerken. 

Interesse? Er zijn nog slechts enkele exemplaren te koop bij De Brugse Boekhandel, Dijver 2 in Brugge. Uitverkocht en toch nog interesse: geef een seintje aan onze werkgroep (zie contact onderaan de site).

De auteurs gaan echt diep in op de achtergrond en betekenis van wat te zien valt en letten werkelijk op alle details van de glasramen, retabels, preekstoel, kruisweg en schilderijen. Een onvoorstelbare rijkdom, zo blijkt. Het boek is daarom een aanrader voor wie graag kunst ontleedt, ook al ben je niet van Sint-Kruis of niet kerkelijk. 

Het boek start met een historische situering van de drie kerken en belicht kunstenaars zoals Michel Abeloos, Jean Baptiste Bethune, Willem Benson, Albert D'Havé, Matthijs Devisch, Frans De Vriendt, Eugen Keller, Hendrik Pickery, Fréderic Roderic, Jan Rossey, Pieter Van Coecke van Aelst, Louis Van Overloop en Pieter Van Walleghem.

Daarna volgen bijna vijftig kunstwerken met als rode draad het liturgisch jaar: bij elk feest een grondige bespreking van minstens één oud of hedendaags kunstwerk. Om toch dieper te gaan dan louter kunstgeschiedenis komt bij elk moment een korte spirituele gedachte. De foto’s zijn voldoende groot zodat bv. glasramen en retabels echt tot hun recht komen.

.

Sint-Kruis op glas, borden en tegels


een van de vele glasramen

Geregeld worden onze collecties aangevuld met schenkingen. In 2019 en 2020 kregen we enkele tegels, borden en glasramen waarop Sint-Kruis of een Sint-Kruise vereniging wordt afgebeeld, soms zelfs unieke exemplaren. We zorgen dat die niet verloren gaan.

Ongeveer per decennium kregen bewoners reclame in de bus over mogelijke aankoop van een glasraam of een set borden over hun gemeente. De tekeningen waren meestal dezelfde, enkel wat anders geschikt of versierd.

In het overzicht vindt u wat nu reeds tot onze collectie behoort en wat we nog missen. Dank alvast aan de families Teerlynck, Tamsin en Denolf voor hun schenkingen. Wie met een glasraam, bord of tegel geen weg weet en een passende bestemming zoekt. Welkom.

 

Kerk_in_glas_en_porcelein.pdf informatie over borden, glasramen, klokken over Sint-Kruis (707.5 kB)
foto_overzicht_collectie_tegeltjes_en_glasraampjes_4.pdf foto-overzicht van gekende tegels, borden en glasramen over Sint-Kruis (3689.5 kB)
De Zorghe

update : 17/02/2020

Werkgroep Heemkunde Sint-Kruis geeft via deze website graag inzage in zijn collecties en kennis over Sint-Kruis. Aanvullingen (foto's, weetjes), reacties of vragen zijn welkom. Raadplegen van de reële foto's, documenten en kaarten kan na afspraak.  
    
                          Geniet van het grasduinen.

Kruisrelieken in Dordrecht, Middelburg en het Brugse (1420-2020)


In Sint-Kruis, maar ook in Dordrecht, Vlaams Middelburg en de Brugse Jeruzalemkapel, O.-L.-Vrouwekerk en Sint-Godelieve-abdij worden sedert de15de eeuw kruisrelieken vereerd die afkomstig zijn van hetzelfde hout dat een zekere Nicolas Scouteten meebracht uit Syrië en dat door de tweede man van zijn weduwe werden verspreid. Wouter Utenhove speelde hierin een belangrijke rol. Aflaten en mirakels versterkten de verering. In de O.-L.-Vrouwekerk is de huidige bidkapel volledig gewijd aan die reliek. Het verhaal ervan wordt verteld op tien schilderijen, voor het eerst in kleur gepubliceerd.

De publicatie toont veel andere nooit eerder gepubliceerde kleurenfoto's van documenten, reliekhouders en details. Het verhaal vertelt op een boeiende manier bijna zeshonderd jaar geschiedenis van 'heilig hout' in het Brugse. Dankbaar materiaal voor stadsgidsen.

A4-formaat, volledig kleurendruk, uitgebreid voetnotenapparaat, 128 pagina's. Het boek is zo goed als uitverkocht. Er zijn nog enkele exemplaren te verkrijgen in de boekenshop van het Adornesdomein (Jeruzalemkerk) en bij Brugs Ommeland aan 20 euro. Je kunt je wenden tot  auteur eric.colenbier@gmail.com .

Sint-Kruis in 1961 en 1991

Sint-Kruis vanuit de lucht 2017

Sint Kruis in de jaren 1800

Sint-Kruis, een landelijk dorp in de jaren 1800
 
Sint-Kruis - Een landelijk dorp in de jaren 1800. Honderd jaar Landelijke Gilde Sint-Kruis.
 

Degelijke studie, rijkelijk geïllustreerd, aansluitend bij de gelijknamige kermisexpositie van september 2019, 170 vierkleurenpagina's, formaat A4. Bestellen kan  via deze website of via storting van 18 euro op nr. BE95 7512 0976 4358 van Werkgroep Heemkunde Sint-Kruis.

Hoe evolueerde de landbouw in West-Vlaanderen en waarom stond zij model voor het buitenland? Hoe was dat concreet in het Brugse? Hoe situeren zich de Boerenbond en de Landelijke Gilde in de landbouwcrisis eind 1800? Welke evolutie maakte de Landelijke Gilde Sint-Kruis mee gedurende zijn honderdjarige bestaan?

Hoe zat het met de bevolking van Sint-Kruis statistisch en wat was hun beroep? Hoe werd de grond er benut? Wie waren die (groot)grondbezitters aan wie landbouwers en tuiniers pachtten?

Wie woonde waar? Elk bewoond perceel wordt besproken  met betrekking tot waarde, eigenaars en bewoners vanuit een napoleontische kadasterkaart uit 1809 en een kaart van de Watering van de Broek uit 1840. Ook Vivenkapelle komt uitgebreid aan bod. 

Dit alles is geïllustreerd met unieke foto's en schilderijen van hoeven en kastelen, kaarten, enz... 

Deze publicatie is het resultaat van een samenwerking met de honderdjarige Landelijke Gilde Sint-Kruis.

   

Kloostergemeenschappen in Sint-Kruis



 

 

Op het grondgebied van Sint-Kruis hebben zich in de loop der tijden meerdere zustergemeenschappen gevestigd, maar slechts één mannengemeenschap, lees meer hierover: klik --> <kloostergemeenschappen>

contact of vragen:  Mail